Coniuraverunt contra rem publicam mali et corrupti cives, qui ducem habebant Catilinam. Is, cupiditate imperii incensus. In suam amicitiam familiaritatemque traxerat eos qui, in desperationem adducti, res novas optabant, aut eos qui, aere alieno oppressi, res familiares effuderant, praeterea imnes homines perditos, facinorosos, infames, audaces. Inter coniuratos erant senatores et equites, inm primis P. Lentulus Sura, qui post consulatum ob mores corruptos a senatu amotus erat, multi Sillani milites, qui, olim apud Faesulas in colonias deducti, divitias consumpserant et spe novarum rapinarum adducti bellum optabant. Catilina, omnibus rebus instructis et insidiis consulibus paratis, animos eorum omnium incitavit: "Iam rem publicam occaputuri sumus: cum bonos et divites cives trucidaveimus, mihi dominatio, vobis magistratus, provinciae, dignitates erunt".
Cittadini malvagi e corrotti, che avevano come comandante Catilina, congiurarono contro lo stato. Questo, era bramoso di potere. Aveva spinto nella sua amicizia e familiarietà tutti quelli che, spinti dalla diperazione, cercavano nuove cose e quelli che, oppressi dall'atmosfera straniera, avevano dissipato il patrimonio, inoltre tutti gli uomini infelici, facinorosi, infami e audaci. Tra i congiurati c'erano senatori e cavalieri, Specialmente Lentulo Sira, che dopo il consolato, per le usanze corrotte fu allontanato dal Senato, molti soldati sillani, che, una volta presso Fiesole furono condotti in colonie, avevano consumato le ricchezze e spinti dalla speranza di nuove razzie, desideravano la guerra. Catilina preparate tutte le faccende e gli attentati ai consoli, incitò gli animi di quei cittadini: "Stiamo così per occupare lo stato, quando uccideremo i cittadini buoni e ricchi, a me sarà il dominio, a voi le magistrature, le province e gli onori".