Apud maiores nostros artium liberalium, eloquentiae et humanarum litterarum studium semprer in pace floruit; tamen ab armis numquam discesserunt: nam arma existimabant instrumenta necessaria atque utilia ad bellum. Sententia omnibus nota est: "Si vis pacem, para bellum". Artibus liberalibus omnia vitae commoda civibus parabant; arte oratoria aequitatem defendebant, iniquitatem abolebant vel minuebant, ius omnium civium aequabant, reis, ut dicit Cicero, parabant refugium. Humanis litteris pervulgabant prudentis et temperantis vitae praecepta: sapientium enim praecepta stimulant atque incitant homines ad prudentiam, temperantiam, modestiam. Praeterea litteris egregia ac mirabilia gesta virorum celebrabant, animos et iuvenum et senum ad virtutem excitabant, audaciuam gloriaeque studium omnibus iniciebant.
Presso i nostri antenati lo studio delle arti liberali, dell'eloquenza e delle lettere fiorì sempre in tempo di pace, tuttvavia non si allontanarono mai dalle armi: infatti ritenevano chele armi fossero strumenti necessari e utili per la guerra. A tutti è noto questo detto" Se vuoi la pace prepara la guerra". Per i cittadini tutte le comodità della vita preparavano alle arti liberali difendevano l'equità con l'arte oratoria, ai colpevoli, come dice Cicerone, offriva un rifugio, i precetti delle lettere umanistiche divulgavanano i precetti della vita della prudenza e della temperanza: i precetti dei sapienti stimolavano ed incitavano gli uomini alla prudentza, alla temperanza alla modestia. Inoltre celebravano con le lettere le straordinarie e nobili gesta degli uomini e spronavano il giovane ed il vecchio alla virtù, all'audacia e i fatti gloriosi (gloriae) infondevano lo studio a tutti.